الشيخ ناصر مكارم الشيرازي
47
الأمثل في تفسير كتاب الله المنزل ( تفسير نمونه ) ( فارسي )
در پايان آيه براى آنكه اين تاريكدلان مشرك را براى هميشه مايوس كند مىافزايد : « حاكميت و داورى مخصوص خداوند بلند مقام و بزرگ است » ( * ( فَالْحُكْمُ لِلَّه الْعَلِيِّ الْكَبِيرِ ) * ) . جز او قاضى و داد خواه و دادرسى در اين محكمه نيست ، و چون او على و كبير است نه مغلوب كسى مىگردد ، نه توصيه اى در او مؤثر مىشود ، و نمىتوان از طريق فداء و غرامت و يارى اين و آن بر حكم او غلبه كرد ، حاكم مطلق او است ، و همه سر بر فرمان اويند ، و هيچ راه فرارى در برابر حكمش وجود ندارد . نكته : دعاى دور از حاجت ! اين نخستين بار نيست كه در آيات قرآن به تقاضاى دوزخيان يا كفار مبنى بر بازگشت مجدد به اين جهان بر خورد مىكنيم كه با پاسخ منفى روبرو مىشوند ، بارها در آيات قرآن مجيد اين موضوع مطرح شده است . در سوره شورى آيه 44 مىخوانيم : ظالمان بعد از مشاهده عذاب مىگويند « هَلْ إِلى مَرَدٍّ مِنْ سَبِيلٍ » : « آيا راهى به سوى بازگشت وجود دارد » ؟ و در سوره زمر آيه 58 در باره انسانهاى گنهكار و بىايمان آمده است : هنگامى كه آنها عذاب الهى را مىبينند مىگويند : اگر بار ديگر به دنيا باز گرديم از نيكوكاران خواهيم بود « أَوْ تَقُولَ حِينَ تَرَى الْعَذابَ لَوْ أَنَّ لِي كَرَّةً فَأَكُونَ مِنَ الْمُحْسِنِينَ » . و در مؤمنون آيه 107 از قول همين اشخاص آمده است : رَبَّنا أَخْرِجْنا مِنْها فَإِنْ عُدْنا فَإِنَّا ظالِمُونَ : « پروردگارا ما را از دوزخ بيرون فرست ، اگر بار ديگر بازگشت كرديم ما مسلما ظالم و ستمگريم » !